Zo verandert kunstmatige intelligentie de werkvloer

Kunstmatige intelligentie is duidelijk in opkomst. We zien dit soort slimme systemen terug op onze smartphones, in computers en zelfs op de werkvloer. Wat kan het voor de zakelijke wereld betekenen?

Gartner deed vorig jaar een opmerkelijke voorspelling: in 2018 worden 3 miljoen werknemers wereldwijd gemanaged door “robotbazen”. De slimme machines kijken bijvoorbeeld naar data die ze krijgen van de prestaties van werknemers en halen daar nieuwe relaties en correlaties uit om hun hypotheses te controleren. De bedoeling is dat werknemers nog efficiënter gaan werken en dat er betere beslissingen gemaakt kunnen worden. 

Computer als superrecruiter
Ook nu al zijn er talloze toepassingen voor kunstmatige intelligentie, onder meer voor de zakelijke wereld. Een dergelijk systeem kan bijvoorbeeld de beste recruiter zijn die je ooit hebt ingehuurd. 

Een goed voorbeeld is het Amerikaanse Connectifier, dat vorig jaar werd overgenomen door LinkedIn. Dit bedrijf laat een computer het gehele internet afstruinen en maakt met big data en machine learning profielen die te gebruiken zijn voor headhunting. Daardoor hoef je zelf niet meer op zoek naar een werknemer op basis van sollicitaties. De juiste mensen worden je namelijk voorgeschoteld. Dit scheelt niet alleen tijd, maar het is ook een stuk efficiënter. Waar een gemiddelde recruiter of werkgever geen complete informatie krijgt, maar vaak slechts fracties, kan een computer dit in luttele seconden of minuten bij elkaar sprokkelen. De software zoekt wat de kerncompetenties van een potentiële werknemer zijn en kijkt of deze passen bij het bedrijf en bij de vacature. 

Ander voordeel is dat er hierdoor minder discriminatie plaatsvindt. Zelfs mensen die er van overtuigd zijn geen vooroordelen te hebben, hebben ze toch. Dat hoeft niet alleen aan een huidskleur of het geslacht te liggen, maar het kan bijvoorbeeld ook een moedervlek zijn die je niet aanstaat. Een computer heeft deze vooroordelen niet, tenzij je ze aanleert. Voor werkgevers die iedereen een gelijke kans willen geven - ongeacht de achtergrond, leeftijd of eventuele afstotelijke moedervlekken - kan een kunstmatige intelligentie een prima oplossing zijn. 

Hoe gelukkig zijn de werknemers?
Kunstmatige intelligentie kan niet alleen handig zijn bij het aannemen van mensen, maar ook bij het onderzoeken of ze gelukkig zijn en of ze hun werk wel goed doen. Zo zijn er al bedrijven die via een systeem werknemers op regelmatige basis een enquête stuurt met een aantal vragen. Werknemers vertellen hoe ze het vinden gaan, of ze gelukkig zijn en beantwoorden een aantal andere vragen. De kunstmatige intelligentie verzamelt alles vervolgens en trekt conclusies uit de data. Ook toont het de veranderingen in de afgelopen tijd. Als manager of leidinggevende zijnde kun je op basis hiervan bekijken of er iets moet veranderen in het bedrijf. 

Weer een andere service kijkt juist weer naar de prestaties van de werknemers. Kunstmatige intelligentie kan bijvoorbeeld bekijken welke prestaties iemand eerder geleverd heeft, welke projecten de beste resultaten bij diegene opleverde en met welke teamleden er het beste wordt samengewerkt. Die informatie kan ontzettend waardevol zijn bij het stellen van nieuwe targets of bij functioneringsgesprekken.

De mens wordt niet overbodig
“Het voornaamste voordeel van computers is dat ze veel werkzaamheden veel beter kunnen uitvoeren dan mensen. Dan gaat het vooral om routinematig werk en tegenwoordig ook om routinematig kenniswerk. Robots kunnen dankzij kunstmatige intelligentie meer data analyseren, sneller leren en daarmee meer kennis vergaren dan mensen.” Aan het woord is Willem Peter de Ridder, directeur van Futures Studies. Futures Studies helpt bedrijven bij het analyseren van de toekomst, het formuleren van een toekomstbestendige strategie en het managen van disruptie.

“Mensen worden daardoor niet overbodig, maar krijgen een andere rol”, gaat hij verder. “Leidinggeven is zoveel meer dan alleen planningen maken en prestatiedata verzamelen. Je maakt een groepsgevoel, stelt doelen en lost conflicten op. Daar blijf je mensen voor nodig hebben.” Volgens De Ridder wordt de inhoud van het werk dan ook anders. Voordeel hiervan is dat managers en leiders zich meer kunnen richten op andere onderdelen van leidinggeven. Het vaak saai gevonden routinewerk, bijvoorbeeld het maken van roosters, hoeft niet meer door hen te worden uitgevoerd.

Toch zitten er ook nadelen aan slimme systemen. “Privacy is een groot punt”, stelt De Ridder. “Je wordt als werknemer steeds in de gaten gehouden, waardoor je Big Brother-achtige omstandigheden krijgt.” Een probleem kan zijn dat werknemers dan niet meer niets te durven doen. Terwijl juist dat zo belangrijk is. “Je moet je soms vervelen om nieuwe ideeën te krijgen. Voor creativiteit en innovatie is die ruimte nodig.” Ander probleem is dat kunstmatige intelligentie nog lang niet af is. Het systeem kan fouten maken. “Ik pleit er daarom voor dat kunstmatige intelligentiesystemen geen ‘black box’ worden. Het systeem moet altijd kunnen uitleggen hoe het tot een conclusie of oordeel is gekomen. Je moet de stappen kunnen herleiden en controleren.” 

Robot de baas?
Voorlopig zullen we dus geen kunstmatige intelligentie als volledige baas hebben. De systemen zijn verre van klaar en er zijn nog talloze taken die een computer simpelweg niet aankan. Maar hoe zit het dan met die voorspelling van Gartner? Volgens hen worden miljoenen mensen volgend jaar immers geleid door robots. 

De Ridder heeft daar een uitleg voor. “Je moet het niet zien als letterlijke robots. Die zullen niet opeens het kantoor inlopen en de boel gaan leiden. Maar we gaan wel veel activiteiten die wij tot het takenpakket van leidinggevenden rekenen robotiseren. Tel je al die losse taken bij elkaar op bij verschillende bedrijven, dan klopt het wel dat 3 miljoen mensen onder leiding van een robot werken.” 

Aanmelden of account aanmaken

Aanmelden of account aanmaken

Welkom terug,

Ik ben mijn wachtwoord vergeten

Maak een account aan...

Een nieuw wachtwoord is onderweg. Check uw email

Terug naar login